Mobiliteit

Op basis van de Netwerkstrategie 2040 (RIS322420 ) willen we een stad zijn waarin iedereen zich veilig, makkelijk en duurzaam kan verplaatsen. Of je nu de auto gebruikt, met het openbaar vervoer reist, fietst of loopt: iedereen moet veilig aankomen. Ook zorgen we voor goede doorstroming van de auto op de hoofdwegen. Daarbij werkt Den Haag aan een robuust hoofdwegennet en een sterk openbaar vervoernetwerk, zodat verkeer beter wordt gespreid en woonwijken worden ontlast.

De gemeente stuurt op de volgende resultaten:

• verbeterde doorstroming van het verkeer in de stad en minder files;
• een verkeersveiliger Den Haag, met minder verkeersongevallen en meer veilige schoolroutes en 30 km/u-straten;
• toegankelijker en veilig openbaar vervoer;
• ruimte voor deelcoöperaties waar aantoonbare vraag in de buurt of wijk bestaat en de meerwaarde duidelijk is;
• een sterker fietsnetwerk met veilige, comfortabele en aantrekkelijke fietsverbindingen.

Netwerkstrategie
Om Den Haag ook op langere termijn bereikbaar te houden, werkt de gemeente verder aan de uitvoering van de Netwerkstrategie 2040 (RIS322420 ). In 2027:

• werken we aan een uitvoeringsprogramma voor de verdere uitvoering van de Netwerkstrategie;
• verkent de gemeente de mogelijkheden voor een volwaardige ring.

Doorstroming auto
Om de bereikbaarheid en doorstroming in de stad te waarborgen, blijft de gemeente investeren in het hoofdwegennet en de belangrijkste verkeersverbindingen zodat we minder files in de stad hebben. De extra coalitiemiddelen wordt ingezet om de S-routes te verbeteren door aanleg van onderdoorgangen en/of viaducten. Begin 2027 worden hiervoor concrete voorstellen uitgewerkt.

Dit doet de gemeente middels het Uitvoeringsprogramma van de Kadernota Straten, Wegen en Lanen (SWL) 2020-2024 (RIS307216 ). Dit programma is verlengd en uitgebreid waardoor ook in 2027 aan deze projecten wordt gewerkt. In het programma zitten o.a. de volgende projecten en verkenningen:

• uitwerken van een voorlopig ontwerp van het Hildebrandplein;
• verkenning doorstroming van de Vaillantlaan-Neherkade;
• verkenning ongelijkvloerse kruising Erasmusweg/Lozerlaan, Leyweg (Noordweg-Erasmusweg);
• Zevensprong (maaiveld oplossing, ter verbetering van de verkeersveiligheid).

Daarnaast worden verkenningen uitgevoerd voor de S106 (ook wel Prinses Beatrixlaan), samen met MRDH en gemeente Rijswijk (RIS322538 ).

Hobbemaplein
In het Raadsbesluit "Nieuwe aanpak voor Hobbemaplein en omgeving (RIS322602 ) is afgesproken dat er een nieuw plan komt voor Hobbemaplein met meer inspraak van bewoners en ondernemers, gericht op veiligheid, leefbaarheid en economie. Dit doet de gemeente door in participatie met de wijk ontwerpen te maken voor het Hobbemaplein. Deze wordt in 2027 aangeboden aan de raad.

Bereikbaarheid en verkeersmanagement
De gemeente draagt bij aan een veilige reis met een betrouwbare reistijd voor alle reizigers in en om Den Haag door een optimale benutting van het beschikbare hoofdroutenetwerk van Den Haag.

Dit doet de gemeente door:

• programmering van, afstemming tussen en communicatie over de geplande bouwwerkzaamheden, wegwerkzaamheden en evenementen met impact op het hoofdnetwerk;
• vooruit te kijken en initiatiefnemers vroegtijdig bij elkaar te brengen en zo bij te dragen aan de samenhang en logica tussen deze activiteiten;
• in de programmering van werkzaamheden rekening te houden met de start van o.a. de volgende projecten: onderhoud van de Trekvlietbrug en de Laakbrug, INTHR lijn 6, rioleringswerkzaamheden Schenkkade, asfaltonderhoud van het Schenkplein en weekendafsluitingen van de N211 door werkzaamheden van de Provincie Zuid-Holland;
• opstellen van een doorkijk naar 2028 en verder, waar onder andere asfaltonderhoud van de Laan van NOI, onderhoud van de Binckhorstbrug, INTHR lijn 12 en de overkluizing van de Grotiusplaats staan gepland;
• informeren, geleiden en aansturen van verkeersstromen met behulp van de verkeerregelinstallaties (VRI’s), bewegwijzering voor autoverkeer, fietsers en voetgangers en dynamische route informatiepanelen (DRIP’s), verkeerscamera’s, de Haagse verkeercentrale en de samenwerking met de verkeerscentrales van de regionale partners;

• op te treden als assetmanager van deze systemen en in te zetten vanuit de Haagse verkeerscentrale;
• de ingebruikname van een nieuw systeem waarmee de wegkantsystemen worden bewaakt, beïnvloed en bediend;
• vervangen van verkeersregelinstallaties van 10 tot 12 Haagse kruisingen en het structurele jaarrond beheer en onderhoud van de genoemde assets.

Verkeersveiligheid
De gemeente werkt aan het verkeersveiliger maken van de infrastructuur en stimuleert veilig gedrag, zoals beschreven in het uitvoeringsprogramma Verkeersveiligheid (RIS313813 ). In 2027:

• zet de gemeente een verlaging van de snelheid naar 30km/u in als hulpmiddel om de verkeersveiligheid in woonwijken te verbeteren;
• pakt de gemeente de resterende 12 verkeersonveilige situaties (blackspots) aan uit de tussentijdse rapportage Uitvoeringsprogramma Verkeersveiligheid 2023–2026 (RIS321757 );
• Richt de gemeente circa vijftien schoolzones in. Stimuleert de gemeente ouders om hun kinderen lopend of met de fiets naar school te brengen, onder andere via interventies zoals ‘Veilig naar School’ en ‘Parkeerhelden’, schoolgerichte campagnes, afspraken met scholen en inzet van verkeersouders;
• Zet de gemeente, samen met de G4 steden en Eindhoven, de lobby richting Parket Centrale Verwerking Openbaar Ministerie en de Ministeries van J&V en I&W voort om de pakkans bij snelheidsovertredingen te vergroten onder andere door het intensiveren van de digitale snelheidshandhaving op 30 km/u wegen;
• Voert de gemeente campagnes en educatieve projecten uit gericht op gedragsverandering, herhaalt acties rond de Dag van de Fietshelm, verbetert de fietsvaardigheid van kinderen en senioren en faciliteert verkeersexamens op basisscholen. Ook blijft de gemeente ouders en kinderen actief informeren over de mogelijke gevolgen van het wijzigen van de constructie van een elektrische fiets, waaronder de fatbike.

Verder stelt de gemeente een nieuw uitvoeringsprogramma Verkeersveiligheid op en legt dit voor aan de raad.

Openbaar vervoer
De gemeente zet in op het verbeteren en het gebruik van het openbaar vervoer door de volgende acties in 2027:

• het verkennen van de aanpassing van de infrastructuur van ongeveer 220 haltes voor de verlengde zero-emissiebussen;
• het versterken van de sociale veiligheid op de tram in samenwerking met de HTM, door een bijdrage te leveren voor conducteurs op de tram;
• het uitvoeren van het project OV-coach, waarbij reizigers met een beperking ondersteuning krijgen;
• het onderzoeken van de mogelijkheden om de bereikbaarheid van Vroondaal met het openbaar vervoer te verbeteren. We hopen de mogelijke oplossingen in 2028 aan de raad aan te kunnen bieden;
• voert de gemeente de haltestrategie uit zodat alle haltes toegankelijk zijn voor reizigers;
• het uitvoeren van een lobby voor een internationale treinverbinding voor het traject Den Haag – Brussel en verder;
• het volgen van de ontwikkelingen met betrekking tot de landelijke invoering van gratis ov voor kinderen tot 12 jaar en bekijken hoe we onze verlengde pilot (RIS325646 ) zo goed mogelijk kan overgaan in de landelijke regeling.

Instroom nieuwe trams Haagse regio (INTHR)
Voor de invoering van nieuwe, beter toegankelijke trams met meer capaciteit is aanpassing vereist aan de infrastructuur. In 2027 start de uitvoering voor lijn 6 (RIS321716 ; RIS319991 ; RIS321525 ) en in 2028 voor lijn 12 (RIS324055 ; RIS324058 ). Voor de Eisenhowerlaan wordt een spoorvervangingsproject voorbereid.  

Schaalsprong OV
Om de bereikbaarheid te vergroten werkt de gemeente aan de verbetering van het openbaar vervoer via Schaalsprong OV (RIS303479 ). Daarbij worden drie vervoerscorridors versterkt: Koningscorridor, Zuidwestlandcorridor en de Oude Lijn. 
In 2027 wordt er bij:

• de Koningscorridor gewerkt aan: (i) planuitwerking van de HOV-verbinding CID-Binckhorst (Vlietlijn);
• de Zuidwestlandcorridor gewerkt aan: (i) planuitwerking voor gekoppeld rijden op Randstadrail 4, (ii)Verkenning capaciteitsknelpunt lijn 9 corridor, (iii) verkenning tramoplossing Bernardviaduct en opstellen handelingsperspectief Mobiliteitshub Uithof;   
• de Oude lijn gewerkt aan: (i) opstarten planuitwerking station Laan van NOI, (ii) afronden MIRT Verkenning (meer) City Sprinters & Nieuwe Stations tussen Dordrecht en Den Haag Centraal;
• naast de corridors werkt de gemeente ook aan het Busnet Haaglanden waarbij wede regionale verkenning naar versterking van het busnetwerk in Den Haag en omliggende gemeenten opstarten.

Fiets
In 2027 bouwt de gemeente verder aan het netwerk van hoofdfietsroutes en sterfietsroutes. Verder wordt een nieuw uitvoeringsprogramma voor de fiets opgesteld en voorgelegd aan de raad.

In 2027 werkt de gemeente aan de volgende fietsroutes als onderdeel van het uitvoeringsprogramma (RIS306923 ):

• de Hoefkade in lijn met het coalitieakkoord (RIS325929 );
• aanleg van een fietsstraat op de Sterfietsroute Leidsestraatweg (RIS313039 );
• verdere uitwerking van de fietsstraat op het Trekvlietplein en een fiets- en voetgangersbrug als onderdeel van de Sterfietsroute Verlengde Velostrada eerste fase (RIS295806 en RIS324960 );
• de fietsroute van de Kerkhoflaan, het kruispunt met de Dr. Aletta Jacobsweg-Kerkhoflaan en de oversteken op Dr. Aletta Jacobsweg onder het Hubertusviaduct als onderdeel van de Sterfietsroute Scheveningen – Bad (RIS325880 ).

Daarnaast werkt de gemeente participatief aan de planvoorbereiding van diverse fietsprojecten. Dit betreft o.a.:

• de Metropolitane fietsroute Den Haag – Westland de Kranenburgweg (Sterfietsroute Scheveningen – Haven, RIS324951) , het Nassauplein (Sterfietsroute Scheveningen – Bad) en de parallelweg van de Benoordenhoutseweg (Sterfietsroute Benoordenhoutseweg);
• de fietsroute aan de Plesmanweg/Badhuisweg tussen de rotonde Nieuwe Parklaan en de Pompstationsweg (Sterfietsroute Meijendel).

De gemeente verbetert de positie van de fiets door:

• het asfalteren van fietspaden en het omzetten van de 7,5 km aan fietspad die nog kan worden omgezet, zoals opgenomen in de raadsmededeling Inventarisatie asfaltering fietspaden (RIS322722 );
• het aanpakken van fiets onvriendelijke situaties (FOS) gezamenlijk met de fietsersbond;
• het verbeteren van de veiligheid en doorstroming op kruispunten tegelijk met de vervanging van verkeersregelinstallaties zoals op het kruispunt van de Parallelweg – Fruitweg. Komend jaar verbetert de gemeente de veiligheid op het kruispunt Treilerdwarsweg – Schokkerweg. Ook worden kruispunten voorbereid die vanaf 2028 aangepast worden, zoals het toevoegen van een tweerichtingen fietsoversteek op het kruispunt Middachtenweg – Guntersteinweg.

Om meer mensen in Den Haag de kans te geven om te kunnen fietsen, stimuleert en faciliteert Den Haag het fietsen onder groepen die daarvoor financieel minder ruimte hebben. Zo ondersteunt de gemeente bij:  

• het voortzetten van het Kinderfietsenplan voor kinderen met een Ooievaarspas;
• het organiseren van de City Deal 'Fietsen voor Iedereen';
• het geven van fietslessen aan volwassenen, met inzet van buurtsportcoaches en vrijwillige fietscoaches in de wijken.

Duurzame stadslogistiek
Om de bereikbaarheid van Den Haag goed te houden en de uitstoot te verminderen werkt de gemeente in 2027 aan duurzame stadslogistiek via het Programmaplan Duurzame Stadslogistiek (RIS322794 ) en Actieprogramma Stadslogistiek (RIS325525 ).

In 2027:

• ontwikkelt de gemeente slimme laad- en loszones, inclusief een reserveringssysteem en ligt de focus op  vereenvoudiging van de handhaving. Dit gebeurt in samenwerking met de G4-steden en binnen een Europees programma;

• versnelt de gemeente slimmere horecalogistiek, door leveringen meer te bundelen en beter af te stemmen tussen groothandels en ondernemers op straatniveau;
• ondersteunt de gemeente straten via de lokale Bedrijven Investering Zone (BIZ) om gezamenlijk bedrijfsafvalcontracten in te kopen en zo het aantal vuilophaalmomenten te verminderen;
• zet de gemeente de samenwerking met pakketvervoerders in het kader van het G4-convenant ‘Duurzame pakketlogistiek via pakketpunten en pakketkluizen’ (RIS324645 ) voort;
• onderzoekt de gemeente de toekomstige laadbehoefte in relatie tot de zero-emissiezone en netcongestie, en ondersteuning/advisering van ondernemers bij de overstap naar zero-emissie voertuigen onder meer via de logistiek makelaar;
• versterkt de gemeente het data gedreven werken door het verzamelen van gegevens over logistieke stromen en het ontwikkelen van digitale modellen, onder meer voor toepassing bij grote bouwprojecten;
• voert de gemeente het convenant Schoon en Emissieloos Bouwen (SEB) (RIS316901 ) uit, met strengere eisen bij aanbestedingen en ondersteuning van ondernemers bij de inzet van zero-emissie materieel, bijvoorbeeld via publieke laadpalen en innovatieve laadoplossingen zoals het gebruik van de HTM-bovenleiding.

Werkgeversaanpak
Om de toegankelijkheid van de stad goed te houden en duurzame mobiliteit en hinderbeperking in samenhang uit te voeren intensiveert de gemeente in 2027 de samenwerking met werkgevers, regionale partners en Zuid-Holland Bereikbaar.

In 2027:

• wordt het werkgeversnetwerk verder uitgebreid door actief nieuwe werkgevers te benaderen in impactgebieden waar grootschalige werkzaamheden plaatsvinden;
• wordt de werkgeversaanpak aan het Gebiedsprogramma Haaglanden gekoppeld, zodat mobiliteitsmaatregelen en bereikbaarheidsaanpakken elkaar versterken om zo duurzaam reisgedrag te stimuleren;
• worden de mobiliteitsscans uitgevoerd bij werkgevers om inzicht te geven in reisgedrag en duurzame mobiliteitskansen en ondersteunt de gemeente werkgevers bij het opstellen en uitvoeren van mobiliteitsmaatregelen;
• zet de gemeente de ReisWijs-app in als gedragsinstrument en stimuleert de gemeente om gebruik te maken van duurzame vervoersmiddelen;
• worden netwerk- en werkgeversbijeenkomsten georganiseerd, gericht op duurzame bereikbaarheid en hinderbeperking;
• zet de gemeente gerichte acquisitiecampagnes in om nieuwe werkgevers aan de werkgeversaanpak te verbinden;
• wordt externe ondersteuning ingezet voor gerichte werkgeversbenadering;
• wordt de inzet van mobiliteitsadviseurs op werkgevers gericht, die actief aan de slag willen met duurzame mobiliteit en bereikbaarheidsmaatregelen.

Pollers
De beweegbare verkeerspalen (pollers) worden geplaatst om de veiligheid en de doorstroming van het verkeer te bevorderen. In 2027:

• vervangt de gemeente maximaal vijf pollerinstallaties door ANPR-camera’s (RIS322503 );
• wordt de Hoefkade stadinwaarts verder opengesteld voor verkeer en vervalt daarmee de camerahandhaving;
• werkt de gemeente aan een toegangsregeling voor de binnenstad  om de toegang van taxi’s te verbeteren zodat deze ook geldt voor andere pollergebieden.

No-Regret Binckhorst
Om de bereikbaarheid en doorstroming van de stad te vergroten worden er vanuit het programma No- regret investeringen gedaan in de stad. Vanuit het programma No-regret vinden in 2027 de volgende werkzaamheden plaats:

• opstellen van een definitief ontwerp voor een (tijdelijke) fietsroute in Binckhorst Noord-West;
• opstellen voorontwerp van de gekozen voorkeursvariant voor de Nieuwe Tolbrug;
• doorgaan met voorbereiding om tot uitvoering te komen van de Verlengde Velostrada, schakel 2 (RIS317169 ) en deze voor te leggen aan de raad.

De lasten van € 81,3 mln. bestaan uit:   

• € 39,7 mln.   Salaris en sociale lasten;
• € 18,0 mln.   Overige goederen en diensten (inkopen voor verkeer en openbaar vervoer);
• € 12,6 mln.   Kapitaallasten;
• € 10,9 mln.   Ingeleend personeel;
• €   0,2 mln.   overig.

De baten van € 3,7 mln. bestaan uit:

• € 2,4 mln.   Mutatie reserves/Voorzieningen;
• €  1,1 mln.   Leges, huren en pachten;
• € 0,2 mln.   overig.

Het parkeerbeleid heeft als doel de parkeerdruk te verminderen en de beschikbare ruimte zo efficiënt mogelijk te benutten.
Daarbij zet de gemeente in op een betere benutting van bestaande parkeercapaciteit en passende parkeeroplossingen voor bewoners, bezoekers en ondernemers. Daarnaast willen we het gebruik van de fiets stimuleren door het aantal fietsparkeerplekken uit te breiden en beter te benutten. De gemeente blijft deelmobiliteit ondersteunen op locaties waar er draagvlak voor is en dit bijdraagt aan bereikbaarheid en vermindering van parkeerdruk.

De gemeente stuurt op de volgende resultaten:

• parkeerproblemen verlichten of oplossen;
• betaald parkeren wordt alleen ingevoerd op basis van parkeerdruk en draagvlakonderzoek.

Parkeren
Om de parkeerdruk te verminderen in buurten met parkeeroverlast voert de gemeente de volgende acties uit in de periode 2027-2030:

• uitwerken van een actieplan parkeren, waarin we o.a. onderzoeken hoe we de bestaande parkeercapaciteit op straat en in parkeergarages en–terreinen beter kunnen benutten en waar mogelijk om extra plekken toe te voegen;
• verkennen van de mogelijkheden voor een Gemeentelijke Parkeerorganisatie, waarin mogelijk ook de stallingsgarages en hubs een plek kunnen krijgen;
• zorgen voor geschikte parkeeroplossingen voor grote voertuigen en touringcars;
• vervangen van het parkeerverwijssysteem in de gehele stad;
• werken aan een integrale herziening van de huidige Nota Parkeernormen met de nota Bereikbare nieuwbouw, met daarin de keuzes hoe de bereikbaarheid bij nieuwbouw is te borgen. De gemeente pakt dit in nauwe samenwerking met de raad op. Naar verwachting met resultaat in 2027;
• via lobby zorgen dat de inkomsten van zogenaamde Mulderfeiten rechtsreeks naar de gemeente gaan, in plaats van naar het Rijk, zodat we deze middelen kunnen inzetten voor extra handhaving.

Fietsparkeren
Om de overlast van geparkeerde fietsen te verminderen op de korte en lange termijn vergroot de gemeente de capaciteit en kwaliteit van fietsparkeervoorzieningen.  

In de periode van 2027-2030:

• realiseert de gemeente extra fietsparkeerplekken in woonwijken met hoge fietsparkeerdruk, waaronder Regentessekwartier en Valkenbos, Schilderswijk en Stationsbuurt, en Moerwijk;
• onderzoekt de gemeente nieuwe fietsenstallingen op strategische locaties, waaronder in het centrum, aan de kust en bij de zes NS-stations;
• pakt de gemeente fietsparkeervoorzieningen bij zes drukbezochte locaties en overstappunten per jaar aan, onder andere bij RandstadRail- en tramhaltes;
• ontwikkelt de gemeente buurtstallingen verder en verkennen wij uitbreiding van bestaande stallingslocaties;
• voert de gemeente een campagne uit, die het gebruik van de stallingen in de binnenstad verbetert;
• actualiseert de gemeente de visie Fietsparkeren;
• brengt de gemeente de toekomstige fietsparkeerbehoefte opnieuw in beeld, met het oog op stedelijke ontwikkelingen en groei van het fietsgebruik.

Deelmobiliteit en mobiliteitshubs
Om deelmobiliteit beschikbaar te maken op locaties waar dit een bijdrage levert aan bereikbaarheid werkt de gemeente verder aan het uitvoeringsprogramma Deelmobiliteit en Mobiliteitshubs (RIS319377 ).

In 2027-2030:

• start een 3 jarige regionale concessie voor deelfietsen in Haagse regio (RIS325363 ). Vanaf begin 2027 worden er 2.500 (elektrische) deelfietsen aangeboden in Den Haag en omliggende gemeenten;
• gaat de gemeente verder met het stimuleren van de groei van het aanbod van deelbakfietsen;
• zet de gemeente zich samen met Duurzaam Den Haag in voor de groei van het aantal deelautogroepen in Den Haag;
• borgt en organiseert de gemeente de integratie van deelvervoer in project- en gebiedsontwikkeling beter;
• legt de gemeente samen met deelmobiliteitsaanbieders afspraken die niet via verordening parkeerregulering en algemene plaatselijke verordening geregeld vast in convenanten;
• wordt de verdere elektrificering van het deelautowagenpark gefaciliteerd;
• ontwikkelt de gemeente een P+R op de N-Kavel en zorgt de gemeente dat andere bestaande P+R's aantrekkelijke plekken worden voor de overstap van de auto op openbaar vervoer en deelmobiliteit.

De lasten van € 50,1 mln. bestaan uit:   

• € 29,5 mln.   Overige goederen en diensten;
• € 18,9 mln.   Salaris en sociale lasten;
• € 1,5 mln.   Kapitaallasten;
• € 0,2 mln.   overig.

De baten van € 0,5 mln. bestaan uit:

• € 0,5 mln.   Leges, huren en pachten.